Uitleg
Welke koffie gebruik je voor een cafetière of french press?
Niet elke koffie werkt even goed in een cafetière. In deze gids lees je welke bonen, branding en maling het beste passen bij een french press, en of voorgemalen koffie ook kan.
De korte versie
Voor een cafetière heb je het meeste plezier van:
- hele bonen die je vlak voor het zetten maalt;
- een grove maling, ongeveer als grof zeezout;
- een medium branding als je niet weet waar je moet beginnen;
- verse koffie, bij voorkeur binnen een paar weken na het branden gebruikt.
Maar je hoeft geen koffiekenner te zijn om lekkere koffie te zetten. Ook met goede voorgemalen koffie kom je een heel eind. Hieronder lees je waar je op let.
Waarom de maling zo belangrijk is
In een french press ligt de koffie een paar minuten in het water. Hoe fijner de maling, hoe sneller de smaakstoffen oplossen. Bij een te fijne maling trekken er in 4 minuten te veel bittere stoffen uit de koffie. Bovendien gaan fijne deeltjes door het gaas van de zeef. Je krijgt dan troebele koffie met drab onderin je kopje, en de zeef gaat zwaar naar beneden.
Een grove maling lost rustiger op, blijft achter de zeef en geeft heldere, volle koffie.
| Maling | Hoe ziet het eruit? | Geschikt voor |
|---|---|---|
| Grof | Losse korrels, als grof zeezout | Cafetière, cold brew |
| Middelgrof | Als zand met grovere korrels | Koffiemaker met filter, Chemex |
| Middel | Als gewoon zand | Filterapparaat |
| Fijn | Als fijn zout | Percolator |
| Extra fijn | Bijna poeder | Espresso |
Bonen of voorgemalen koffie?
Hele bonen blijven langer vers. Zodra koffie gemalen is, verliest hij snel aroma. Wie zelf maalt, proeft dat verschil echt. Een molen met instelbare maalgraad is dan handig, bij voorkeur een molen met maalschijven (een zogenaamde burr-molen). Die maalt gelijkmatiger dan een molen met messen, zodat je minder poeder en gruis krijgt.
Voorgemalen koffie is makkelijk. Let er dan op dat je koffie koopt die grof gemalen is. In de supermarkt staat op sommige pakken dat ze geschikt zijn voor french press of cafetière. Ook bij veel koffiebranders kun je koffie grof laten malen. Gewone filterkoffie gaat ook, maar laat die dan iets korter trekken en schenk het laatste bodempje niet uit.
Bewaar koffie donker, droog en luchtdicht, bijvoorbeeld in een voorraadbus. De koelkast is niet nodig en kan zelfs vocht en geurtjes geven.
Welke branding past bij een cafetière?
De branding bepaalt voor een groot deel de smaak. Omdat een french press de volle smaak van de koffie laat zien, proef je het verschil goed.
- Lichte branding: fris, fruitig, soms wat zuur. Mooi als je van lichte, bloemige koffie houdt. Laat het water wel heet genoeg zijn, rond de 94 tot 96 °C.
- Medium branding: evenwichtig, met tonen van chocolade, noten of karamel. De veiligste keuze voor de meeste mensen.
- Donkere branding: krachtig, met bittere en rokerige tonen. Lekker met melk. Laat het water iets afkoelen, rond de 90 tot 92 °C, zodat het niet te bitter wordt.
Arabica, robusta en herkomst
De meeste koffie in de winkel is arabica of een melange van arabica en robusta. Arabica is meestal zachter en aromatischer. Robusta bevat meer cafeïne en smaakt krachtiger en bitterder. Voor een cafetière is 100% arabica of een melange met een klein deel robusta prima.
Ook de herkomst doet ertoe, al zijn het algemene lijnen en verschilt het per boon:
- koffie uit Brazilië smaakt vaak nootachtig en chocoladeachtig, rond en mild;
- koffie uit Colombia is vaak evenwichtig, met wat zoetheid;
- koffie uit Ethiopië of Kenia is vaak frisser en fruitiger.
Een single origin laat de smaak van één gebied zien. Een melange is gemaakt voor een vaste, evenwichtige smaak. Allebei kunnen ze prima in een french press.
Hoe vers moet koffie zijn?
Koffie is het lekkerst in de weken na het branden. Direct na het branden geven de bonen nog veel koolzuurgas af. Daarom kan het een idee zijn om bij versgebrande bonen eerst een scheutje water op te gieten en 30 seconden te wachten, zodat de koffie kan 'bloeien'. Daarna giet je de rest op. Dat staat ook in ons stappenplan koffie zetten met een cafetière.
Kijk bij losse bonen naar de branddatum op de verpakking. Bij supermarktkoffie staat vaak alleen een houdbaarheidsdatum. Gebruik een geopend pak binnen een paar weken.
Hoeveel koffie gebruik je?
Heb je de juiste koffie gevonden, dan komt de volgende vraag: hoeveel? Een goed uitgangspunt is 60 tot 70 gram per liter water. In onze gids over de cafetière koffie-verhouding vind je een tabel voor 350 ml, 500 ml en 1 liter.
Tips om te proberen
- Verander steeds één ding tegelijk: eerst de maling, dan de hoeveelheid koffie, dan de trektijd.
- Smaakt het bitter, maal dan grover of laat korter trekken. Smaakt het zuur of dun, maal dan iets fijner of gebruik heter water.
- Probeer eens dezelfde bonen als french press en als filterkoffie. Je proeft direct wat het verschil in body doet.
Wil je je zetting verder verfijnen? Lees ook over de trektijd van een french press. Zoek je nog een cafetière, bekijk dan de glazen cafetières of het hele overzicht van cafetières.
