Onderhoud
Cafetière schoonmaken: dagelijks, grondig en ontkalken
Een schone cafetière zet lekkerdere koffie. Oude koffieoliën in de zeef geven een bittere, muffe smaak. In deze gids lees je hoe je je french press dagelijks en grondig schoonmaakt.
Waarom schoonmaken belangrijk is
Koffie bevat oliën. Die oliën geven een cafetière zijn volle smaak, maar ze zetten zich ook vast op de zeef, het deksel en het glas. Na een tijdje worden die resten ranzig. Het gevolg: je koffie smaakt bitter, muf of vlak, ook al gebruik je goede bonen.
Een cafetière schoonmaken kost weinig moeite. Het meeste doe je in een minuut direct na het zetten. Eens per week een grondigere beurt en af en toe ontkalken, dan blijft je french press jaren goed.
Dagelijks: koffiedik eruit en omspoelen
- Laat de cafetière iets afkoelen. Zeker bij glas: koud water op heet glas kan het laten barsten.
- Trek de zeef omhoog en haal het deksel eraf.
- Haal het koffiedik eruit. Schep het eruit met een lepel of spatel, of giet een beetje water in de kan, draai rond en giet het dik in een zeef of rechtstreeks in de gft-bak.
- Gooi koffiedik niet door de gootsteen. Het lost niet op en kan samen met vet een verstopping vormen. Gft-afval of compost is de juiste plek.
- Spoel kan en zeef om met warm water en een druppel afwasmiddel. Borstel het gaas even af met een zachte afwasborstel.
- Spoel goed na zodat er geen zeep achterblijft, en laat alles los van elkaar drogen.
Wekelijks: de zeef uit elkaar halen
Tussen de lagen van de zeef hoopt zich koffiegruis en olie op dat je met omspoelen niet weghaalt. Haal daarom eens per week, of als je koffie minder lekker gaat smaken, de zeef uit elkaar.
- Draai het onderste plaatje los. Bij de meeste cafetières zit onderaan de stang een klein moertje of schroefdopje. Draai dat tegen de klok in los.
- Haal de onderdelen van de stang. Meestal zijn dat een metalen plaatje, het gaasje met het veertje erlangs en een tweede plaatje. Onthoud de volgorde, of maak een foto.
- Week de onderdelen een kwartier in heet water met afwasmiddel. Bij flinke aanslag kun je een theelepel soda of baking soda toevoegen.
- Borstel alles schoon, vooral het gaas, en spoel goed na.
- Zet de zeef weer in elkaar in dezelfde volgorde. Zorg dat het gaas vlak ligt en het veertje rondom mooi aansluit. Een scheve zeef laat gruis door.
Een gaasje dat vervormd, gescheurd of los is, kun je bij veel merken apart vervangen.
Mag een cafetière in de vaatwasser?
Dat verschilt per merk en model, dus kijk altijd in de handleiding. Algemene lijnen:
| Onderdeel | Vaatwasser? |
|---|---|
| Glazen kan (los) | Bij veel modellen toegestaan volgens de fabrikant |
| Zeef van RVS | Vaak toegestaan, uit elkaar gehaald of los in het bestekmandje |
| RVS kan, enkelwandig | Vaak toegestaan |
| Dubbelwandige RVS kan | Verschilt per model, handwas is het veiligst |
| Frame of handvat van hout of kurk | Nee |
| Koper- of goudkleurige afwerking | Meestal handwas aanbevolen |
| Aardewerk | Verschilt per merk, controleer de handleiding |
Ook als iets in de vaatwasser mag, gaat handwas vaak langer mee. Zeker bij glas met een kunststof of metalen frame is het de moeite om het glas eerst uit het frame te halen.
Ontkalken en aanslag verwijderen
In gebieden met hard water krijg je na een tijdje witte kalkvlekken op het glas en in het gaas. Ook bruine koffieaanslag kan zich vastzetten. Zo pak je dat aan:
- Vul de cafetière met warm water en voeg een flinke scheut schoonmaakazijn of een eetlepel citroenzuur toe.
- Doe de losse onderdelen van de zeef erbij.
- Laat het een half uur tot een uur staan.
- Borstel alles na en spoel twee keer goed na met schoon water, zodat er geen azijnsmaak achterblijft.
Eens per maand of twee is voor de meeste mensen genoeg. Bij hardnekkige koffieaanslag werkt een papje van baking soda en een beetje water goed. Wrijf zacht, zodat je het glas of RVS niet krast.
Materiaal-tips
- Glas: geen schuurspons of staalwol, want krassen maken het glas zwakker. Vermijd grote temperatuurverschillen.
- RVS: kan tegen een stootje. Vlekken en verkleuring krijg je vaak weg met baking soda. Een dubbelwandige kan nooit onder water laten weken als de handleiding dat afraadt.
- Aardewerk: voorzichtig met stoten en temperatuurverschillen. Controleer of het glazuur heel blijft.
Welk materiaal het makkelijkst in onderhoud is, lees je in cafetière van RVS of glas.
Het glas vervangen
Glas breekt nu eenmaal soms. Gelukkig hoef je dan meestal niet een hele nieuwe cafetière te kopen. Voor bekende modellen, zoals de Bodum Chambord, zijn vervangglazen los te koop. Let op:
- kies een glas van hetzelfde merk en model;
- let op de inhoud (bijvoorbeeld 350 ml, 500 ml of 1 liter), want de maat moet precies passen;
- gebruik een glas met een barst of schilfer niet meer, ook niet als het nog heel lijkt.
Breekt je glas vaker? Dan is een onbreekbare RVS-cafetière misschien een betere keuze, bijvoorbeeld de Bodum Columbia.
Samengevat
- Direct na gebruik: koffiedik bij het gft, omspoelen, laten drogen.
- Wekelijks: zeef uit elkaar en grondig schoonmaken.
- Af en toe: ontkalken met azijn of citroenzuur.
- Vaatwasser: alleen als de handleiding dat toestaat.
Met een schone cafetière zet je elke dag lekkere koffie. Hoe je dat doet, lees je in koffie zetten met een cafetière.
